De bekende vrijzinnige theoloog Harry Kuitert (90) brak het christelijk geloof steen voor steen af. Nu is de kerk aan de beurt.

Kuitert publiceerde in november 2014 het boek Kerk als constructiefout. Bron ardjanlogmans.nl

Kuitert publiceerde in november 2014 het boek Kerk als constructiefout.Bron ardjanlogmans.nl

Ik ben dertig. Waar in de kerk zijn de vrienden te vinden van mijn ouders, opa’s en oma’s? Opgegroeid in de jaren veertig, vijftig of zestig hebben duizenden Nederlanders de kerk vaarwel gezegd. Een millennium christendom in Nederland lijkt met één generatie verleden tijd te zijn.

Bron ardjanlogmans.nl

Bron ardjanlogmans.nl

Het aantal ongelovigen in Nederland neemt toe. Kerkelijkheid neemt af maar religie blijft in allerlei vormen toch bestaan. Studievereniging Versot van de Universiteit van Tilburg vierde donderdag haar jubileum met het symposium ‘Van God Los’.

De meeste christenen die de kerk de rug hebben toegekeerd, maakten in de puberteit al die keuze, stelt EO-presentator Tijs van den Brink op het symposium. Hij baseert zich daarvoor op gesprekken met ex-gelovigen in het programma Adieu God. ‘Seksuoloog Goedele Liekens kon er niet bij dat de nonnen op haar school vals speelden met het spel Monopoly. Die heiligen, die zeiden getrouwd te zijn met God, sjoemelden met geldbriefjes. Bij een ander, die in zijn jeugd zijn moeder verloor, knapte er iets toen de pastoor op de begrafenisdienst zei dat God goed was. Dat ging er bij hem niet in.’

LONDEN – Het Verenigd Koninkrijk heeft de afgelopen jaren meer kerken en meer voorgangers mogen verwelkomen. Het aantal kerkleden is echter gedaald.

De kathedraal van Lincoln, in Engeland. Bron Wikimedia

De kathedraal van Lincoln, in Engeland. Bron Wikimedia

Dat blijkt uit onderzoek van dr. Peter Brierly. Hij becijferde dat in de nabije toekomst de toename van kerken en voorgangers en de daling van leden zal doorzetten. De resultaten van zijn onderzoek staan in het nieuwste handboek UK Church Statistics.

Tussen 2008 en 2013 is het aantal kerkelijke gemeenschappen in het Verenigd Koninkrijk met bijna duizend toegenomen tot 50.660. Ruim tweeduizend voorgangers extra zijn in die periode de kerken gaan dienen. Het ledental nam af van 5,7 miljoen naar 5,4 miljoen.

De Petrus- en Pauluskerk in Dinteloord. Bron Reliwiki

De Petrus- en Pauluskerk in Dinteloord. Bron Reliwiki

Boven de massiefhouten kerkdeur hangt een crucifix. Elke bezoeker loopt eronderdoor als hij de rooms-katholieke Petrus en Pauluskerk van Dinteloord binnenstapt. De parochie gaat gebukt onder kerkverlating. In november is de laatste dienst gepland. Dan gaat de kerk uit. Voorgoed.

De Sint-Annaparochie omvat een aantal dorpen in westelijke puntje van Noord-Brabant. De parochie telt zeven kerkgebouwen op zo’n 17.000 tot 18.000 parochianen. Dat lijkt genoeg, 2000 tot 3000 parochianen per bedehuis. Maar de meesten komen niet vaak in de kerk. Steenbergen heeft nog een grote en vitale gemeenschap. Maar De Heen is klein. Dinteloord zit ertussenin met 900 rooms-katholieke gezinnen.

De parochie is een van de vele die kerkgebouwen moet afstoten. De gebouwen drukken te zwaar op de begroting, waardoor er voor het pastoraat minder geld overblijft. In de Sint-Annaparochie sluiten de kerken van de gehuchten De Heen en Welberg. Maar ook het godshuis van Dinteloord moet eraan geloven. Het is een fors naoorlogs gebouw, drie beuken opgetrokken uit rode baksteen met dikke steunberen aan de buitenzijde. De drie toegangsdeuren zijn een teken van de Drie-eenheid. Erboven hangt een ster van lichtkabels, nog van het kerstfeest. Binnen zuigt iemand de plavuizen. Het kabaal van de stofzuiger echoot tegen de wanden en gewelven. De kerststal tussen altaar en bankenrijen staat er nog.

'Een eiland zonder Heiland', zo wordt wel eens over de westkant van het eiland Voorne-Putten gezegd. De kerk in Vierpolders sloot in 2013 de deuren. Bron ardjanlogmans.nl

‘Een eiland zonder Heiland’, zo wordt wel eens over de westkant van het eiland Voorne-Putten gezegd. De kerk in Vierpolders sloot in 2013 de deuren. Bron ardjanlogmans.nl

Vierpolders heeft vanaf januari 2015 geen kerk meer. De opheffing van de protestantse gemeente wekt bij de medewerkers van het streekarchief in Brielle, waar de stukken van de gemeente liggen, geen verwondering. „Het lijkt wel of het Evangelie niet verder is gekomen dan de Hoeksche Waard.”

Vierpolders is een forenzen­dorp. Het is er stil, op wat fluitende vogels na. Race- en toerfietsers trappen zich langs het moderne dorpsplein, volgeklinkerd en voor de helft voorzien van parkeerplaatsen.

Twee meisjes skaten om een woonblok. „Ik wil jou niet telkens bezighouden, je moet nu zelf spelen”, zegt de oudste. Ze schiet ervandoor, gevolgd door haar zusje. Een witblond ventje trapt op het lege schoolplein in de warmte verveeld tegen een bal. Een ander kind puft in de schaduw van het gebouw uit. Op het plein schuin voor de kerk staan wat jongeren van een jaar of twintig te praten. Een van hen leunt op het stuur van zijn snorscooter.